ISDR - Symulator prowadzenia ruchu kolejowego

Też uważam, że uruchomienie serwera ruchu (trzymającego stan urządzeń i ewentualnie potrafiącego prowadzić ruch automatycznie) ma więcej sensu niż uzależnianie się od użytkowników, którym może paść połączenie, zasilanie, albo którym nagle mogą pojawić się ważniejsze zajęcia. Ewentualnie może być kilka komunikujących się ze sobą serwerów, ale ich istnienie nie może być uzależnione od działań użytkowników. Jak działa multiplayer ze stacjami serwowanymi przez graczy można sobie poobserwować na Train Driver 2.

Czasem w pierwszej kolejności trzeba wpuścić towarowego z awarią, bo gdy stanie pod wjazdowym, to już sam się nie ruszy... Z ustaleniem, czy kończy bieg nie ma większego problemu. Rozkład robię na początek z 2011, ale pewnie 2010 też się załapie, a 2008 jest ciekawszy z innych względów (ale WOS już raczej nie ten).

Na optymalizowanie opóźnienia na całej sieci to póki co nie mam ambicji. Będę zadowolony, jeśli w razie opóźnienia jakiegoś osobowego da się wepchnąć jakiś towarowy. Co do priorytetów:
1. Pociąg kończy bieg na danej stacji.
2. Pociąg specjalny o wysokim priorytecie.
3. Pociąg pośpieszny osobowy.
4. Pociąg osobowy o długiej trasie, pośpieszny towarowy.
5. Pociąg osobowy.
6. Reszta.

Chcę wstawić potrzebne pociągi osobowe z rozkładami wziętymi z Hafasa na całą dobę i żeby to jeździło sobie samo. Do tego wstawiam pociągi towarowe i jeśli mogą jechać, to jadą, a jak nie mogą, to są brane na bok i przepuszczają osobowe w pierwszej kolejności. Jeśli na którymś osobowym zrobi się opóźnienie, to poprzez skomunikowania ma się przenieść na inne i też to ma jeździć, a towarowe się mają dostosować.

Wstępnie myślałem o tym, że dana stacja powinna mieć listę spodziewanych pociągów na około godzinę do przodu. Tzn. może zmieniać priorytety innym pociągom, jeśli dojdzie informacja, że pociąg, który ma być za tę godzinę, będzie opóźniony. Ale nie mam żadnej praktyki w zakresie ruchu pociągów i być może o czymś nie wiem, co jeszcze trzeba by uwzględnić. Na pewno na szlaku jednotorowym albo w przypadku zamknięcia jednego z torów musi być brane pod uwagę unikanie zatkania, czyli stacja musi aktywnie odmawiać wysyłania do niej kolejnych pociągów, jeśli nie ma ich gdzie odstawiać, albo potrzebuje dwa tory na mijankę.

Nie jest moim celem symulowanie poszczególnych typów urządzeń, a jedynie operacji wykonywanych z ich użyciem. Parę lat temu zrobiłem taki ruch na Quarku, ale wyszedł wtedy problem z priorytetowaniem pociągów (no i ogólnie układy torowe oraz rozkłady były od czapy).

Chciałbym na potrzeby sterowania linią 61 od Stradomia (Częstochowy Osobowej) do Fosowskich (i dalej do Opola) zrobić jakieś automatyczne zarządzanie stacjami. Zakładam, że wszystkie pociągi będą jeździć z rozkładami, więc na podstawie numeru pociągu powinno się dać ustalić, jak ma być układany przejazd i czy jest postój. Na początek chcę się skupić na prostych stacjach (nie węzłowych: Gnaszyn, Blachownia, Liswarta, Lisów, Kochanowice, Pawonków, Pludry, Ozimek). Chciałbym zapytać, jakie istotne rzeczy powinienem uwzględnić. Wstępnie planuję tak:

1. Przeloty torami głównymi zasadniczymi bez zatrzymania.
2. Przeloty torami głównymi zasadniczymi z zatrzymaniem przy peronie.
3. Przejazd przez stację innym torem, jeśli tor na wprost jest zajęty/zamknięty.
4. Wyjazd na tor lewy, jeśli tor prawy jest zamknięty.
5. Wyprzedzanie pociągu towarowego przez osobowy.
6. Sygnały podawane z pewną losowością, tzn. sporadycznie będzie Sz.

Zakładam, że blokada liniowa będzie uproszczona, tzn. nie będzie miała usterek. Czekam na uwagi i propozycje. Na ile wcześniej stacja powinna być informowana o nadjeżdżającym pociągu?

Tak dla ilustracji, akurat rzeźbię Herby Nowe:
https://www.youtube.com/watch?v=6CMyqW_onCE
1:06 wjazdowe od południa, po lewej jest jedna komora... Sz, nawet bez czerwonego.
2:00 tarcza ostrzegawcza tylko na prawym.

Tzn. jeśli między nimi jest izolator albo niezasilany drut.

Specjalistą od sieci trakcyjnej nie jestem, ale według dostępnej mi wiedzy chodzi o uniknięcie ciągnięcia łuku elektrycznego na izolatorze. Silniki elektryczne są obciążeniem o charakterze indukcyjnym, w związku z czym w przypadku nagłego przerwania obwodu siła elektromotoryczna indukcji będzie przeciwdziałać zmianom prądu — pojawi się napięcie o dużej wartości. Lokomotywa jest przystosowana do rozłączania zasilania silników, natomiast przeniesienie tego procesu na pantograf może być szkodliwe dla niego lub drutu jezdnego.

I przy okazji rozruch impulsowy.

MaSzyna nie ma żadnych wbudowanych mechanizmów utwierdzenia ani zależności. Można w każdej chwili zmienić stan dowolnego sygnalizatora oraz przestawić dowolny rozjazd. Eksperymentalne sprawdzanie zajętości wprowadziłem na Quarku. Mimo że pliki sterujące wyglądają na skomplikowane, to jednak jest to nadal bardzo uproszczone. Zajętości i utwierdzenia są zrobione na pół głowicy a nie na pojedyncze rozjazdy. Nie rozwijałem tego bardziej, gdyż w pierwszej kolejności należałoby zracjonalizować układ torów, co z kolei wymaga przełożenia sieci i praktycznie przemyślenia sensu całej scenerii od zera. Sceneria Tarniowo ma podobne problemy z sensem torów — na jej podstawie opracowałem alternatywną scenerię Tarniowo2, gdzie układ torów głównej stacji jest wzięty z rzeczywistej stacji, a zajętość głowic jest rozwiązana podobnie jak na Quarku. Obecnie przerabiam Linię 61, gdzie układ torów ma większy sens, będąc bliskim odzwierciedleniem rzeczywistości. Jednak dorobienie sterowania analogicznego do Quarka wymagać będzie jeszcze wiele pracy.

@jageer:
Rysunek w załączeniu. Czerwonymi kropkami są oznaczone semafory (oraz wyjątkowo Tm na torach, które się nie kończą semaforem). Od czerwonych kropek są białe linie, wskazujące odcinek toru z odczytem. Odcinek taki ma tę samą nazwę jak semafor, co ułatwia wstawianie taboru. Po lewej stronie jest np. semafor Lis_F, a odpowiadający mu odcinek toru jest podświetlony na zielono i ma końce oznaczone cyframi 1 i 2 na zielonym tle. Rozstaw torów jest 6m, więc od Lis_F do punktu 1 odcinka toru jest około 4m. Zupełnie inaczej to wygląda w przypadku Lis_D, Lis_G, Lis_Tm5 — tam odległość od sygnalizatora do punktu 1 odcinka toru jest rzędu 50m. Chodzi o to, że wstawiając tabor przy uruchamianiu scenerii, punktem orientacyjnym jest punkt 1 odcinka toru, którego położenie względem sygnalizatora jest obecnie przypadkowe. Można by to jakoś unormować, żeby nie trzeba było w każdym przypadku sprawdzać, jak się nam wstawi skład. Oczywiście będą takie przypadki, w których nie będzie prostego rozwiązania, bo np. w jednym miejscu jest W4, rezonator i semafor, co póki co wymaga trzech odcinków toru (a z kolei nie ma sensu przegrzebywać całej symulacji dla kilku takich przypadków).

@Paweł:
Aktualnie wprowadziłem takie nazewnictwo sygnalizatorów i rozjazdów od Stradomia do Ozimka. Aczkolwiek znalazłem pewne niekonsekwencje i nie wiem, co z nimi zrobić: w Lublińcu z jednej strony jest sygnalizator oznaczony na schemacie jako "2D", który nazwałeś Lbc_Sz2D, natomiast z drugiej strony jest "USz", który nazwałeś Lbc_U. Dla odmiany w Herbach Nowych jest sygnalizator oznaczony na schemacie jako "SzAn".

Co do nazw posterunków, to pierwotnie myślałem nad tym, żeby pierwsze dwie litery brać z kodu komórki. Czyli np. skoro dla obszaru obejmującego Herby Nowe oraz Stare nazwa komórki to HRB, to odpowiednio by było: HRS — Herby Stare, HRN — Herby Nowe, HRL — Liswarta, HRK — Kalina. Ale jak zobaczyłem Fo_ oraz Ok_, to teraz nie wiem, jak sobie z tym poradzić (obecnie dałem HrS_, HrN_, Lsw_ i Kln_). Wstępnie przyjąłem też CzS_ dla Częstochowy Stradom i CzO_ dla Osobowej (zamiast CS i CO). Zmienić nie jest problem, tylko żeby zmiana miała jakieś uzasadnienie — nie wystarczy z góry założyć, że coś ma być jakieś, bo potem w praktyce wychodzi, że lepiej by było zrobić inaczej. Przykładowo, przerabiając Quarka nie miałem żadnej koncepcji na nazewnictwo i tam co stacja, to ma inny schemat nazw — nie wiem, czy warto jeszcze do niego wracać, skoro tam trzeba by raczej zacząć od racjonalizacji głowic.

Obsługę rozkładów w EU07.EXE w obecnym stanie uważam za prowizoryczną. Są problemy z czasem postoju składów wagonowych, otwieraniem drzwi, przypisywaniem nowych rozkładów itp., a ekipa, która uznała moje dalsze prace za zbędne i wzięła na siebie rozwój kodu jakoś w ogóle nie wykazuje się wdrażaniem czegokolwiek. Obecnie W4 musi być nazwane tak, jak "stacja" w rozkładzie z dodanym przyrostkiem gwarantującym unikalność (co jest potrzebne do obliczania odległości). Użycie nazwy semafora wydało mi się najprostsze, ale być może lepiej by było używać wszędzie numeru toru i kierunku? Chciałbym ponazywać tory analogicznie jak przy semaforach, pod kątem wstawiania taboru przy peronie (a nie tylko przed semaforami). Teraz takie tory mają mocno "przypadkowe" nazwy, jak np. "kibel_tg_ai", "hn_kibello1", "stradom_ezt_1".

Do pozostałego nazewnictwa (w szczególności przejazdów) odniosę się jeszcze później. Na razie przejazdy ponazywałem np. "L61-p125640", a rezonatory np. "Gn_rToA". Mam też wstępne nazewnictwo dla W5 typu "PL-D29-61#Kwc-B" — nie wiem jeszcze, czy takie informacje się do czegoś przydadzą dla AI, do tego myślę jeszcze nad uzupełnieniem tej informacji o kierunek kilometrażu (np. "+" zamiast "-", jeśli kilometraż rośnie za wskaźnikiem).

Mam na myśli (chyba) najczęściej spotykaną odległość czoła składu od semafora.

Jako że wprowadzam zmiany pod kątem sterowania ruchem i ustandaryzowałem już nazwy torów na zgodne z nazwą semafora (do wstawiania składów), chciałbym pójść z tym dalej i zrobić jakąś standardową odległość pomiędzy początkiem toru przy semaforze a semaforem. Myślę, że dla Tm będzie wystarczająca odległość 1m. Ale czy dla semaforów też tak przyjąć? Czy może jakaś inna odległość (np. 10m) będzie bardziej odpowiednia? A może również 10m dla Tm?

Chcę również to ujednolicić dla wskaźników W4. W tym przypadku nazwa toru będzie taka, jak nazwa stacji (nie może być skrót, ze względu na zgodność z rozkładem), natomiast po pół roku rozmyślań uważam, że po znaku # najlepiej wpisać nazwę semafora, np. Kochanowice#L (chyba że semafora nie ma, wtedy sprawa się komplikuje — w prostych przypadkach można wpisać 1 albo 2 dla podania kierunku, a jeśli torów jest więcej, to np. Stacja#2t11, gdzie po literze t jest numer toru).

A ten symulator to jest stacjonarny, czy przewoźny?

Nie chcę wierzyć, tylko chcę dostać do testowania.